Σάββατο, 5 Αυγούστου 2017

Κι όμως, οι διακοπές αλλάζουν τα γονίδιά μας

Αν είσαι από εκείνους που υποτιμούν τις διακοπές, ήρθε ο καιρός να αλλάξεις γνώμη.

Όσοι τα καταφέρουν να ξεφύγουν έστω και για λίγο από την καθημερινότητα και τη ρουτίνα, αυτό το καλοκαίρι, θα κάνουν μάλλον στον εαυτό τους το καλύτερο δώρο. Αν μάλιστα συνδυάσουν τη φυγή με μερικές ασκήσεις διαλογισμού, ίσως φορτώσουν μπαταρίες, μεταφορικά και κυριολεκτικά, μέχρι το επόμενο καλοκαίρι.


Σύμφωνα με έρευνα ομάδας ψυχολόγων, βιοχημικών, γενετιστών και βιολόγων από την Ιατρική Σχολή του Μάουντ Σάιναϊ, το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια και την Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ, οι διακοπές ενισχύουν την υγεία μας και προάγουν το αίσθημα της ευεξίας, έως και 10 μήνες αφού επιστρέψουμε στη βάση μας, επιδρώντας στον τρόπο έκφρασης των γονιδίων μας.

Ειδικότερα, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι μόλις 6 μέρες διακοπών μειώνουν το στρες, ενισχύουν το ανοσοποιητικό μας σύστημα και μειώνουν τα επίπεδα των πρωτεϊνών που συνδέονται με την άνοια και την κατάθλιψη και παρατήρησαν, επιπλέον, ότι αν οι διακοπές συνδυαστούν με διαλογισμό, τα οφέλη επεκτείνονται ακόμα και σε κυτταρικές λειτουργίες σχετικές με την υγιή γήρανση.

Αν και μία σειρά μελετών έχουν αποδείξει πως οι διακοπές έχουν θετικό αντίκτυπο στην ψυχική μας υγεία, η έρευνα, η οποία δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Translational Psychiatry, είναι μία από τις πρώτες που δείχνουν ότι το διάλειμμα από την απαιτητική καθημερινότητα μπορεί να αλλάξει τον τρόπο λειτουργίας των γονιδίων μας.


Η μελέτη

Η μελέτη πραγματοποιήθηκε σε μία προσπάθεια να εξακριβωθεί κατά πόσο τα καταγεγραμμένα οφέλη του διαλογισμού, ο οποίος κερδίζει συνεχώς έδαφος τα τελευταία χρόνια ως θεραπευτική πρακτική, οφείλονται πράγματι σε αυτόν ή εάν είναι αποτέλεσμα, γενικότερα, του χαλαρού περιβάλλοντος στο οποίο ασκείται κατά κανόνα.

Μελέτη: κι όμως, οι διακοπές αλλάζουν τα γονίδιά μας
Για να καταλήξει σε συμπεράσματα, η ερευνητική ομάδα κάλεσε 94 υγιείς γυναίκες, ηλικίας 30 έως 60 ετών, χωρίς εμπειρία διαλογισμού, να λάβουν μέρος σε ένα πείραμα. Οι γυναίκες χωρίστηκαν σε δύο ομάδες και παραθέρισαν για 6 ημέρες σε ένα καταφύγιο διαλογισμού στην Καλιφόρνια.

Η μία ομάδα (Α) παρακολουθούσε κατά τη διάρκεια των διακοπών, μαθήματα γιόγκα και διαλογισμού και έκανε ασκήσεις αυτοσυγκέντρωσης, ενώ η άλλη ομάδα (Β) δεν συμμετείχε σε κάποιο πρόγραμμα, χαλαρώνοντας απλά εκμεταλλευόμενη τις εγκαταστάσεις στον χώρο. Εν τω μεταξύ, μία τρίτη ομάδα (Γ) έμπειρων στον διαλογισμό γυναικών ακολούθησε το ίδιο πρόγραμμα με την ομάδα Α.

Πριν φύγουν για τις διακοπές τους, οι ερευνητές είχαν συγκεντρώσει δείγματα αίματος από όλες τις συμμετέχουσες, ενώ είχαν συλλέξει στοιχεία για την ευημερία τους. Μετά το πέρας των εξαήμερων διακοπών, οι γυναίκες υποβλήθηκαν και πάλι στις ίδιες εξετάσεις. Το ίδιο έγινε άλλες δύο φορές, μετά από 1 μήνα και μετά από 10 μήνες.



Τα αποτελέσματα

Τα ευρήματα έδειξαν ότι και οι τρεις ομάδες είχαν σημαντικές αλλαγές στη γονιδιακή έκφραση και στη μορφή των μοριακών τους δικτύων μετά τις διακοπές τους, σε σύγκριση με πριν. Οι πιο αξιοσημείωτες αλλαγές στη δραστηριότητα των γονιδίων είχαν σχέση με τη λειτουργία του ανοσοποιητικού.

Ειδικότερα, οι εξετάσεις αμέσως μετά τις διακοπές έδειξαν σε όλες τις συμμετέχουσες βελτιωμένη διαχείριση της αντίδρασης του οργανισμού στο στρες, βελτιωμένη λειτουργία του ανοσοποιητικού και βελτίωση του μεταβολισμού της βήτα αμυλοειδούς πρωτεΐνης, η οποία σε μεγάλες συγκεντρώσεις δημιουργεί πλάκες που εντοπίζονται στον εγκέφαλο ασθενών με Αλτσχάιμερ.

Επιπλέον, όλες οι ομάδες γυναικών έδειξαν ισοδύναμες βελτιώσεις στην ευεξία τους, αμέσως μετά τις διακοπές, με τα επίπεδα άγχους και ανησυχίας να είναι σημαντικά χαμηλότερα. Όλες οι συμμετέχουσες ένιωθαν καλύτερα ψυχολογικά, ακόμη και έναν μήνα μετά το πέρας των διακοπών.

Ωστόσο, οι γυναίκες της ομάδας Α, οι οποίες έκαναν στις διακοπές ασκήσεις διαλογισμού χωρίς να έχουν προηγούμενη εμπειρία, διατήρησαν καλύτερα τα χαμηλά επίπεδα άγχους, με το πέρασμα του χρόνου, σε σχέση με τις παραθερίστριες οι οποίες δεν συμμετείχαν σε κάποιο πρόγραμμα, έχοντας λιγότερα συμπτώματα κατάθλιψης και άγχους, ακόμη και 10 μήνες μετά το πέρας των διακοπών.

Συν τοις άλλοις, τα μέλη της ομάδας Γ, οι γυναίκες δηλαδή με εμπειρία στον διαλογισμό, διαπιστώθηκε ότι είχαν επιπλέον οφέλη, σε ένα δίκτυο γονιδίων με κυτταρικές λειτουργίες οι οποίες ίσως σχετίζονται με την υγιή γήρανση. Αυτό το δίκτυο σχετίστηκε, συγκεκριμένα, με αυξημένη έκφραση αρκετών γονιδίων συντήρησης των τελομερών.


Οφέλη σε γονιδιακό επίπεδο

Με βάση την παραπάνω παρατήρηση, η ερευνητική ομάδα λέει πως ο διαλογισμός πιθανά να προκαλεί σημαντικές, πραγματικές αλλαγές στο σώμα μας. O Dr Rudolph Tanzi, καθηγητής Νευρολογίας στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ και ένας εκ των συγγραφέων, της μελέτης, δήλωσε σχετικά, όπως σημειώνεται στην Telegraph:

“Με βάση τα αποτελέσματα, το όφελος που βιώνουμε από τον διαλογισμό, δεν είναι αυστηρά ψυχολογικό. Υπάρχει μία σαφής και μετρήσιμη αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί το σώμα μας. Ο διαλογισμός μπορεί να προσφέρει ανακούφιση στο ανοσοποιητικό μας, μειώνοντας το άγχος του σώματός μας μέρα με την ημέρα. Η πρόβλεψη είναι ότι θα οδηγηθούμε σε μια πιο υγιή γήρανση”.

Είναι, πάντως, ξεκάθαρο ότι υπάρχουν σημαντικά οφέλη, τόσο από τον διαλογισμό όσο και από τις "απλές", χαλαρωτικές διακοπές. Η επικεφαλής της μελέτης Δρ Elissa Epel, καθηγήτρια Ψυχιατρικής από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια, παρατήρησε:

“Είναι γνωστό ότι οι διακοπές μειώνουν τις βιολογικές διεργασίες που σχετίζονται με το στρες, αλλά ήταν εντυπωσιακό το γεγονός ότι είδαμε να γίνονται τόσο μεγάλες αλλαγές στη γονιδιακή έκφραση, όταν μένουμε μακριά από τον πολύβουο ρυθμό της ζωής, σε ένα χαλαρωτικό περιβάλλον, σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα. Τα αποτελέσματά μας δείχνουν τη σημαντική επίδραση των διακοπών”.



Η επίδραση των διακοπών και του διαλογισμού

Οι ερευνητές, συμπερασματικά, σημειώνουν ότι τα αποτελέσματά τους δείχνουν την ύπαρξη τόσο μίας σημαντικά ευεργετικής "επίδρασης των διακοπών", η οποία έχει ως αποτέλεσμα μείωση του άγχους και βελτίωση του ανοσοποιητικού, ειδικά στην αντιμετώπιση τραυμάτων και φλεγμονών, όσο και μίας ευεργετικής "επίδρασης του διαλογισμού" για ανθρώπους με εμπειρία στην πρακτική.

"Αυτή η μελέτη έδειξε μεγάλες, ευεργετικές αλλαγές στα δίκτυα γονιδιακής έκφρασης εξαιτίας της επίδρασης των διακοπών, σε όλες τις ομάδες. Για εκείνες τις γυναίκες που ήταν ήδη έμπειρες στον διαλογισμό, οι διακοπές παρέχουν επιπλέον οφέλη στην κυτταρική υγεία, πέραν της επίδρασης των διακοπών", γράφουν χαρακτηριστικά.

Η Dr Epel υπογράμμισε, πάντως, πως χρειάζεται περαιτέρω έρευνα, ώστε να επιβεβαιωθούν απολύτως τα ευρήματα και να εξακριβωθεί κατά πόσο τα οφέλη είναι ακόμα πιο μακροπρόθεσμα ή εάν επηρεάζονται από τις διαρκείς αλλαγές στο πώς οι άνθρωποι βλέπουν τα γεγονότα στη ζωή.




*Το άρθρο αναδημοσιεύεται με αφορμή την περίοδο Αυγούστου, παραδοσιακά αγαπημένη των Ελλήνων για διακοπές. Ημερομηνία πρώτης δημοσίευσης: 6 Σεπτεμβρίου 2016.


eyzhn

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου